rica17

New Member
PHIẾU MÔ TẢ DỰ ÁN DỰ THI CỦA GIÁO VIÊN
1. Tên hồ sơ dạy học:
Dạy học theo hướng tích hợp liên môn trong bài 13:Đời sống vật chất và tinh thần
của cư dân Văn Lang(Lịch sử 6)
2. Mục tiêu dạy học:
a.Kiến thức:Giúp học sinh hiểu
- Văn Lang là một nước nông nghiệp nhưng lại có nghề đúc đồng rất phát triển và đạt
đến trinh độ kĩ thuật cao.
- Thời Văn Lang, người dân Việt Nam đã xây dựng được cho minh một cuộc sống vật
chất và tinh thần riêng vừa đầy đủ vừa phong phú tuy còn sơ khai.
b.Tư tưởng, tình cảm:
- Giải thích cho học sinh hiểu: Những truyền thống tốt đẹp của dân tộc ta ngày nay như:
cần cù lao động, đoàn kết gắn bó, sinh hoạt giản dị... đều có cơ sở bắt nguồn từ tinh cảm
và thức cộng đồng của tổ tiên ta.
- Bước đầu giáo dục lòng yêu nước và ý thức về văn hóa dân tộc.
- Có ý thức giữ gin và phát huy những nét đẹp trong truyền thống văn hóa dân tộc.
c. Kĩ năng:
- Bước đầu làm quen với phương pháp phân tích, so sánh, suy luận.
- Rèn luyện thêm những kĩ năng liên hệ thực tế, quan sát hinh ảnh và nhận xét.
3. Mô tả kiến thức các môn học được tích hợp trong bài:
* Lịch sử:Cơ sở khoa học, các tư liệu lịch sử chữ viết và truyền miệng về đời sống vật
chất và tinh thần của cư dân Văn Lang.
- Việc phát hiện hàng loạt các lưỡi cuốc đá được mài nhẵn toàn bộ ở các di chỉ
Hoa Lộc, Phùng Nguyên cùng với dấu tích của các hạt gạo cháy, dấu vết thóc lúa bên
cạnh các binh, vò đất nung lớn chứng tỏ cây lúa dần trở thành lương thực chính của con
người.

2

- Công cụ xới đất của người dân Văn Lang là các lưỡi cày đồng,hinh dáng thon,
cứng sắc, có thể tra cán -> Diện tích canh tác được mở rộng, sản phẩm làm ra nhiều hơn.
-Các cổ vật: Mũi giáo đồng, dao găm đồng, lưỡi cày đồng, lưỡi liềm đồng, thạp
đồng Đào Thịnh, trống đồng Đông Sơn đã cho biết nghề đúc đồng đã phát triển đạt trinh
độ cao ở thời Văn Lang.
- Nông nghiệp: trồng lúa, rau, đậu, bầu, bí…, chăn tằm đánh cá, nuôi gia súc. Các
nghề thủ công: làm đồ gốm, dệt vải, xây nhà, đóng thuyền, luyện kim phát triển là cơ sở
cho đời sống vật chất và tinh thần của cư dân Văn Lang ngày càng no đủ, phong phú thể
hiện qua các lễ hội, phong tục, tín ngưỡng của người thời Văn Lang và tạo nên tinh cảm
cộng đồng sâu sắc.
* Địa lý:Biết xác định trên bản đồ:
- Vị trí địa lý của nhà nước Văn Lang: thuộc vùng đồng bằng Bắc Bộ và Bắc
Trung Bộ nước ta ngày nay với kinh đô ở Văn Lang (Bạch Hạc - Phú Thọ).
- Các địa danh tim thấy công cụ lao động thời Văn Lang: vùng đồng bằng sông
Hồng, sông Mã, sông Cả.
- Các địa danh tim thấy trống đồng trên đất nước ta: Sơn La, Lai Châu, Cao
Bằng, Lạng Sơn, Thanh Hóa, Nghệ An, Đồng Nai, Sông Bé, Khánh Hòa, Vũng Tàu...
và ở nhiều nước trong khu vực như Malaixia, Inđônêxia, Thái Lan...
* Ngữ văn:
- Truyền thuyết “ Bánh chưng, bánh giầy” và các tư liệu lịch sử đã cho biết thức
ăn chính hàng ngày của người dân Văn Lang là: cơm nếp, cơm tẻ, cà, rau, đậu, thịt, cá...
Đặc biệt, trong ngày Tết người dân Văn Lang còn có tục làm bánh chưng, bánh giầy để
cúng trời đất, tổ tiên.
- Truyện “Trầu cau” và “Con Rồng cháu Tiên” cho ta biết người thời Văn Lang
đã có tục ăn trầu, nhuộm răng đen, xăm minh giống hinh Rồng để tỏ lòng thành kính tổ
tiên và để chống các loài thủy quái.
*Mỹ thuật:
Thông qua hinh ảnh minh họa biết được cách ăn mặc của người thời Văn Lang: Ngày
thường, nam đóng khố, minh trần, đi chân đất còn nữ thi mặc váy, áo xẻ giữa, có yếm

3

che ngực. Mái tóc có nhiều kiểu: hay cắt ngắn bỏ xõa, hay búi tó, hay tết sam thả sau
lưng.
Ngày lễ, họ thích đeo đồ trang sức như vòng tay, hạt chuỗi, khuyên tai. Phụ nữ mặc váy
xòe kết bằng lông chim, đội mũ cắm lông chim hay bông lau.
* Giáo dục công dân:
- Bồi dưỡng niềm tự hào dân tộc, ý thức về cội nguồn cho học sinh.
- Giáo dục cho học sinh ý thức gin giữ, bảo vệ các di sản văn hóa vật thể (Đền
Hùng, các di tích, danh lam thắng cảnh...), các di sản văn hóa phi vật thể ( hát xoan,
ngày Quốc giỗ 10/3 âm lịch...) của đất nước.
- Giáo dục ý thức, trách nhiệm bảo vệ môi trường, cảnh quan ở những nơi danh
lam thắng cảnh, di tích lịch sử đến thăm.
* Liên hệ thực tiễn:
- Tín ngưỡng thờ thần linh và thờ cúng tổ tiên của người dân Văn Lang vẫn được
người Việt duy tri đến ngày nay.
- Phong tục ăn trầu, gói bánh chưng, bánh giầy vào ngày Tết vẫn được nhân dân
ta duy tri.
- Tục chôn cất người chếtở Việt Nam đến nay vẫn còn nhưng có cách thức khác,
tiến bộ, văn minh hơn (hỏa táng).
4.Đối tượng dạy học của bài học
- Học sinh khối 6 trường THCS Thanh Tri, năm học 2013 - 2014.
- Số lượng: 90 học sinh.
- Các lớp: 6A, 6B.
5. Ý nghĩa của bài học
Nâng cao chất lượng giờ dạy của giáo viên, giúp học sinh tích cực chủ động trong
giờ học. Thông qua đó làm phong phú phương pháp giảng dạy, kết hợp được nhiều
phương pháp đặc trưng bộ môn cũng như kết hợp với các bộ môn khác.
Học sinh phát hiện sử dụng kiến thức vào tinh huống cụ thể, biết vận dụng kiến
thức đã học của các bộ môn để áp dụng vào quá trinh tim hiểu nội dung bài học và liên
hệ với thực tiễn trong cuộc sống. Qua đó, khơi dậy lòng yêu thích của học sinh với bộ

4

môn lịch sử , nâng cao chất lượng học tập của học sinh, giúp học sinh có phương pháp
học tập tốt phù hợp với yêu cầu hiện nay.
Trong thực tế chúng tui nhận thấy khi soạn bài có kết hợp các kiến thức của các
môn học khác sẽ giúp giáo viên tiếp cận tốt hơn, hiểu rõ hơn, sâu hơn những vấn đề đặt
ra. Từ đó tổ chức hướng dẫn học sinh sẽ linh hoạt hơn, sinh động hơn. Học sinh có
hứng thú học tập, tim tòi, khám phá nhiều kiến thức và được suy nghĩ, sáng tạo nhiều
hơn. Từ đó vận dụng kiến thức vào thực tế tốt hơn.
6. Thiết bị dạy học, học liê êu
- Kiến thức liên quan.
- Video clip về Lễ hội Đền Hùng.
- Các hinh ảnh minh hoạ về: công cụ lao động, nghề thủ công, nhà ở, trang phục, tín
ngưỡng ... thời Văn Lang.
- Bài giảng điê nô tử, các thiết bị công nghê ô cần thiết cho tiết dạy: máy chiếu, loa,
máy tính,.
- Phiếu học tâ ôp, bảng nhóm.
7. Hoạt đô n
ê g dạy học và tiến trình dạy học
Hoạt đô nô g dạy học và tiến trinh dạy học của dự án này được mô tả thông qua
giáo án bài: “Đời sống vật chất và tinh thần của cư dân Văn Lang” (Lịch sử 6). Mô ôt số
câu hỏi trong sách giáo khoa đã được thay đổi lại đôi chút để phù hợp với tiến trinh
nhâ ôn thức và học tâ pô của học sinh. Vi vâ ôy hê ô thống câu hỏi được điều chỉnh lại và ghi
rõ trong giáo án, phiếu học tâ pô của học sinh và bài giảng điê nô tử của giáo viên.
Hoạt động của thầy


của
trò

Kiến
thức
cần
đạt

* GV giới thiệu bài:Xác định trên lược đồ và giới thiệu vị trí
địa lý của nhà nước Văn Lang:vùng đồng bằng Bắc Bộ và Bắc Trung
5

Bộ nước ta ngày nay với kinh đô ở Văn Lang (Bạch Hạc - Phú Thọ) Ngh
e,
(Tích hợp kiến thức Địa lý)
quan
Hoạt động 1: Tìm hiểu về cơ sở vật chất của xã hội Văn Lang
sát
*HS quan sát Hinh: Lưỡi cày đồng, liềm đồng

Qua
n sát

1.Nông
nghiệp
và các
nghề
thủ
công:
*Nông
nghiệp
:

1? Người dân Văn Lang xới đất để gieo cấy bằng công cụ gì?
? Quan sát tranh, và cho biết ở giai đoạn trước, người nguyên thủy
xới đất bằng công cụ gì? So sánh hình dáng của cuốc đá và lưỡi cày
đồng, em hãy đưa ra nhận xét về công dụng và năng suất lao động
của các công cụ lao động của người nguyên thủy và người thời Văn
Lang?

Trả
lời
Qua
n sát,
so
sánh,
nhận
xét

GV đưa hinh ảnh minh họa nghề nông và nghề thủ công thời Văn
Lang.
2? Ngoài nghề nông trồng lúa, cư dân Văn Lang còn biết làm gì để
duy trì cuộc sống?
- Công
cụ lao
động:
cuốc
đá ->
lưỡi
cày
6

đồng
->
năng
suất
lao
động
cao.
Qua
n sát,
trả
lời
- Trồng
trọt:
lúa,
rau,
đậu,
bầu bí,
chuối,
cam...
- Chăn
tằm,
3? Bên cạnh nghề nông, người dân Văn Lang còn biết làm những
đánh
nghề thủ công nào?
cá,
nuôi
GV đưa hình ảnh các cổ vật bằng đồng.
gia súc.

4? Các cổ vật đã cho biết nghề thủ công nào rất phát triển ở thời Trả
lời
Văn Lang?
* Gv giới thiệu nghề luyện kim: đúc đồng và cho HS quan sát lược
đồ các địa danh tìm thấy trống đồng.

*Nghề
thủ
công:
- Làm
đồ
gốm,
dệt vải,
lụa,
xây
7

nhà,
đóng
thuyền.
..
Trả
lời
Ngh
e,
quan sát
Luyện
kim:
đúc
đồng,
rèn sắt.
5*? Quan sát lược đồ, xác định các địa danhtìm thấy trống đồng
trên đất nước ta và trong khu vực?(Tích hợp kiến thức địa lý)Việc
tìm thấy trống đồng ở nhiều nơi trên đất nước ta và nước ngoài
chứng tỏ điều gì?
*GV chốt.

Hoạt động 2: Tìm hiểu những nét nổi bật về đời sống vật chất của
cư dân Văn Lang
1? Trong cuộc sống hàng ngày, con người có những nhu cầu thiết
yếu nào?
2?Trình bày tư liệu sưu tầm theo nhóm: Giới thiệu về đời sống vật
chất của cư dân Văn Lang?(3 phút)
Nhóm 1: Ở
Nhóm 2: Ăn.
Nhóm 3: Mặc.
Nhóm 4: Đi lại.
-Đại diện nhóm trinh bày và giải thích bằng hinh ảnh sưu tầm hay vẽ
lại theo tư liệu lịch sử về nhà ở (nhà sàn), ăn (sử dụng bát đũa, muỗng,
thia khi ăn), mặc (nam cởi trần, đóng khố, nữ mặc váy, áo có yếm
che…)(Tích hợp môn mỹ thuật)

Xác
định
trên
lược
đồ

8

Trả
lời


nhó
m
Nhậ
n
xét,
bổ
=>Văn
sung Lang

nước
nông
nghiệp
nhưng

nghề
đúc
đồng
rất
phát
triển.
3? Qua tìm hiểu về cách ăn, mặc, ở, đi lại của cư dân Văn Lang,
em có nhận xét gì về đời sống vật chất của họ? So với thời nguyên
thủy, cuộc sống của họ ra sao?
*GV chốt.

Hoạt động 3: Tìm hiểu những nét nổi bật trong
đời sống tinh thần của cư dân Văn Lang

2.Đời
sống
vật
chất
của cư
dân
Văn
Lang
ra
sao?

1?Dưới thời Văn Lang, xã hội chia thành
những tầng lớp nào?
* Gv gọi Hs đọc mục 3(sgk-40)
9

2? Sau những ngày lao
động mệt nhọc, người
dân Văn Lang thường
tổ chức lễ hội với
những hoạt động gì và
sử dụng những nhạc cụ nào?
3? Các truyện “Trầu Cau”, “Bánh chưng, bánh
giầy”, “Con Rồng, cháu Tiên” cho ta biết người
thời Văn Lang đã có những phong tục, tín
ngưỡng gì?(tích hợp môn ngữ văn )
- Phong tục làm bánh chưng, bánh giầy để
cúng trời đất, tổ tiên.
- Tục ăn trầu, nhuộm răng đen, xăm minh
giống hinh Rồng để tỏ lòng thành kính tổ tiên và
để chống các loài thủy quái.

* Trò chơi: Ai nhanh hơn: (2 phút)
Thi điền vào bảng đời sống tinh thần của cư dân
Văn Lang.
Lễ hội
Tín ngưỡng
Phong tục

*Máy + chốt:
Lễ hội

Tín ngưỡng

Phong tục

Nhậ
n
xét,
so
sánh

Ở:
nhà
sàn,
sống
quây
quần
trong
làng,
chạ.
- Ăn:
cơm
nếp,
cơm tẻ,
cà, rau,
Trả
đậu,
lời
thịt,
cá...
- Mặc:
Đọc, nam
nghe đóng
Trả khố,
lời
cởi
trần;
nữ mặc
váy, áo
yếm.
Đi
Trả
lại: chủ
lời
yếu
bằng
thuyền.
10

- Ca hát
- Nhảy múa
- Đua thuyền
- Đấu vật
- Săn bắn

- Thờ thần linh
(Mặt trời, mặt
trăng,
đất,
nước...)
- Thờ cúng tổ
tiên

- Ăn trầu
- Nhuộm răng
đen
- Xăm minh
- Chôn cất
người chết

4? Các lễ hội, phong tục, tín ngưỡng đã cho
thấy đời sống tinh thần của người dân Văn
Lang như thế nào? Khiếu thẩm mĩ của họ ra
sao?
5? Nhận xét về lễ hội tín ngưỡng của người
dân Văn Lang?
6? Những phong tục, lễ hội, tín ngưỡng đẹp
của người dân Văn Lang có còn được nhân
dân ta lưu giữ đến ngày nay không? Em hãy
kể cho cả lớp cùng biết? (Liên hệ thực tiễn
đời sống)
- Lễ hội Đền Hùng, giỗ tổ Hùng Vương diễn ra
vào ngày 10/3 âm lịch hàng năm.
- Hội làng phường Thanh Tri diễn ra vào ngày
1/3 âm lịch hàng năm...
* Băng hình: Lễ hội Đền Hùng(Tích hợp môn
GDCD)

2
=> Đời
nhó sống
m thi giản
dị, gắn
bó với
nông
nghiệp
.

Ngh
e,
quan
sát
7? Là một người con đất Việt, em sẽ làm gì để
góp phần giữ gìn, bảo vệ các di tích lịch sử,
những nét đẹp trong sinh hoạt văn hóa tinh
thần của người Việt ta?(Tích hợp môn
GDCD)
*GV chốt.

3.Đời
sống
tinh
thần
của cư
dân
Văn
Lang
có gì
mới?
11

Hoạt động 4: Củng cố
? Bài học hôm nay giúp em có những hiểu
biết gì về đời sống vật chất và tinh thần của
người dân Văn Lang?
Sơ đồ tư duy sơ kết bài học:

Trả
lời
Trả
lời

Liên
hệ

*Trò chơi: Hộp quà bí mật
? Đây là những món ăn được nhân dân ta làm
vào ngày Tết để dâng lên các thần linh và tổ
tiên để bày tỏ tấm lòng thành kính? (Tích hợp
thực tiễn đời sống)
* Biểu diễn trang phục thời Văn Lang được
làm bằng giấy.
Hoạt động 5: Dặn dò
- Học thuộc bài.
- Hoàn thành bài tập:1,2,3 (sgk tr.40)
- Soạn bài: Nước Âu Lạc.

-Xã
hội: đã
có sự
phân
chia
tầng
lớp
nhưng
chưa
sâu
sắc.

Qua
n sát

Liên
hệ,
bộc
lộ
suy
nghĩ

12

Qua
n sát

Bộc
lộ
suy
nghĩ

- Đời
sống
tinh
thần
phong
phú ->
khiếu
thẩm
mĩ cao
=>Tìn
h cảm
cộng
đồng
sâu
sắc.

8. Kiểm tra, đánh giá kết quả học tập
Sau khi triển khai và áp dụng phương pháp dạy học theo hướng tích hợp
liên môn trong bài dạy “Đời sống vật chất và tinh thần của cư dân Văn Lang” trong một
số tiết dạy ở khối 6 tại trường THCS Thanh tri năm học 2013- 2014, tui thấy học sinh
rất có hứng thú và tham gia tích cực vào giờ học. Các em đã phát hiện và biết sử dụng
kiến thức liên môn vào quá trinh tim hiểu nội dung bài học cũng như liên hệ với thực
tiễn cuộc sống khiến các em có thể hiểu sâu sắc hơn nội dung bài được học.
13

- Học sinh đã miêu tả, tái hiện lại được những nét chính trong đời sống vật chất
và tinh thần của cư dân Văn Lang qua nơi ở, ăn mặc, phong tục, lễ hội, tín ngưỡng.
- Học sinh biết được trống đồng là hiện vật tiêu biểu của nền văn minh Văn Lang,
là sản phẩm lao động sáng tạo của người Việt cổ. Những hinh trang trí trên mặt trống
và tang trống đã phản ánh cuộc sống lao động, các hinh thức tín ngưỡng và lễ hội của
cư dân nông nghiệp thời Hùng Vương.
- Các em có thể liên hệ những phong tục, lễ hội ở địa phương minh ngày nay là
sự kế thừa, tiếp nối từ thời Văn Lang.
- Biết tái hiện lại những bộ trang phục người dân Văn Lang đã mặc qua những bộ
quần áo làm từ giấy.
- Miêu tả, tái hiện lại đời sống vật chất của người dân Văn Lang qua các hinh vẽ
minh họa về cách ăn, mặc,ở.
Để đánh giá kết quả tui dựa vào:
1. Tổng số Sao tốt mà học sinh đã giành được (dựa vào tổng hợp theo dõi thi đua
của các tổ trưởng)
Phương pháp

Áp dụng dạy tích hợp

Không áp dụng dạy tích hợp

Lớp

6A

6B

6C

6D

Số Sao tốt

26

25

10

8

2. Phiếu khảo sát cuối tiết học về hứng thú thích học bài “Đời sống vật chất và tinh
thần của cư dân Văn Lang”:
Phương pháp

Lớp

Sĩ số

Thích học

Binh thường

Không thích

SL

%

Sl

%

SL

%

Áp dụng dạy

6A

45

37

82

7

16

1

2

tích hợp

6B

45

35

78

8

18

2

4

Không áp dụng

6C

45

25

56

12

27

8

17

dạy tích hợp

6D

45

20

44

17

38

8

18

3.

Phiếu đánh giá kết quả nhận thức của học sinh:
Lớp

Giỏi

Khá

Trung binh

Yếu

Kém
14

Phương



pháp

số

Áp dụng
dạy tích
hợp
Không
áp dụng

SL

%

Sl

%

SL

%

Sl

%

SL

%

6A

45

18

40

16

36

10

22

1

2

0

0

6B

45

16

36

14

31

13

29

2

4

0

0

6C

45

12

27

10

22

19

42

4

9

0

0

6D

45

11

24

13

29

17

4

9

0

0

dạy tích
hợp

38

9. Các sản phẩm của học sinh:
Hinh ảnh học sinh sưu tầm và vẽ lại

15

Học sinh làm trang phục thời Văn Lang bằng giấy và biểu diễn cuối giờ học

Từ kết quả học tập của các em, chúng tui nhận thấy việc tích hợp kiến thức
liên môn vào một môn học nào đó là một việc làm hết sức cần thiết, có hiệu quả rõ rệt
với học sinh, giúp các em tiết kiệm thời gian không chỉ học tốt một môn học mà còn
biết kết hợp các môn học lại để trở thành một con người phát triển toàn diện. Đồng thời
việc thực hiện những sản phẩm này sẽ giúp người giáo viên không ngừng trau dồi kiến
thức của các môn học khác để dạy bộ môn minh tốt hơn, đạt hiệu quả cao hơn. Vi vậy
trong thời gian tới tui sẽ vẫn tiếp tục nghiên cứu và giảng dạy theo hướng đổi mới này
để nâng cao chất lượng dạy và học. Trên đây là những mô tả chi tiết về tiết dạy học theo
chủ đề tích hợp đối với bài: Đời sống vật chất và tinh thần của cư dân Văn Lang (Lịch
sử 6). Bài viết không tránh khỏi những thiếu sót, khiếm khuyết vi vậy tác giả rất mong
nhận được những ý kiến góp ý của các chuyên gia và đồng nghiệp để có thể hoàn thiện
thêm tri thức cho minh.
tui xin chân thành cảm ơn!
 
Các chủ đề có liên quan khác

Các chủ đề có liên quan khác

Top